Als u ineens verzeild raakt in een logistieke discussie kunt u uw hart ophalen met deze beginnerscursus Logistiek Discussiëren.

Eind november werd de Innovatiemonitor gelanceerd door de Erasmus Universiteit Rotterdam. Conclusie: ‘De logistiek is de meest conservatieve sector.’ Maar wat als die conservatieve sector door dit onderzoek ineens wordt opgeschud? Hoe ziet ons stedelijk distributiesysteem er dan over 5 jaar uit?

Stadszaken bezocht van 10 t/m 13 november de Smart Logistics Hub Openingsweek en ontdekte dat 5 zinnen steeds weer terugkomen in de logistieke discussie. We nemen ze onder de loep met Reynoud Foppen, directeur van Smart Logistics Hub-startup Collibox, en we loodsen u met deze 5 onderwerpen door de beginnerscursus ‘Logistiek Discussiëren’.

Vóórdat u zich mengt in een logistieke discussie moet u twee belangrijke ontwikkelingen op het netvlies hebben: de opties die de bigdatabeweging biedt en de innovatie in vervoersmogelijkheden van de last mile. ‘Big data zijn leuk, maar er zijn veel data met weinig inhoud. De grootste uitdaging ligt bij het op de juiste manier meten en het analyseren om te verbeteren’, stelt Foppen.

Ook wil hij het hebben over alles wat vóór de last mile gebeurt. ‘Ook binnen het hele logistieke traject van A tot Z is nog een wereld te winnen op het gebied van efficiëntie.’ Met die nuance in het achterhoofd maakt u aan het begin van de discussie een opmerking die het gebrek aan implementatie van deze ontwikkelingen illustreert:

1. Wisten jullie dat vrachtwagens meer dan de helft van de tijd leeg rondrijden?

Voor een markt die focust op optimalisatie rijden nog veel busjes en vrachtwagens zonder vracht rond. Ze vetrekken met een (redelijk) volle lading naar hun bestemming, maar op de terugweg rijden ze vaak met een lege achterbak of oplegger weer terug. Foppen: ‘Het komt bij de klant wel een beetje raar over dat er in de media wordt geroepen dat er nog 5.000 nieuwe chauffeurs nodig zijn. Zijn die chauffeurs dan nodig om in die lege vrachtwagens te rijden?’

De oplossing: Juist hier is veel te winnen binnen het complete traject. Lang niet alle vrachtwagens vertrekken met een volle vracht. 15 procent van de vrachtruimte is gemiddeld leeg op weg naar het afleverstation. Het bedrijf Airhunters zoekt die vrachtwagens op en vult die ruimte met haar bestellingen. Op de terugweg rijdt bijna elke vrachtwagen leeg terug naar huis, ook daar kan een betere koppeling van data de markt helpen.

'Zijn die chauffeurs dan nodig om in die lege vrachtwagens te rijden?’

Over 5 jaar: De marktpartijen die de opties ontsluiten, boeken op dit moment resultaat. Er is vraag naar efficiëntere logistiek en de stappen die nu worden gezet, zullen ervoor zorgen dat het logistieke proces verder wordt geoptimaliseerd en er uiteindelijk minder lege vrachtwagens zullen rijden.

2. Er rijden soms meerdere busjes van verschillende vervoersmaatschappijen door één straat op hetzelfde moment, hoe kan dat?

Het gebeurt regelmatig dat de busjes van DHL, TNT en UPS op dezelfde dag door uw straat rijden. Dat is niet efficiënt, niet klimaatneutraal en vervelend voor mensen die in kleine straatjes wonen. ‘Maar dat is juist heel goed,’ volgens Foppen ‘want als alleen UPS door de straat zou rijden, zouden we een monopolie hebben. De klant wil dat hij 24/7 wordt bediend, dus eigenlijk is de klant debet aan de ontstane situatie.’

De oplossing: In het ideaalscenario zouden de logistieke vervoerders een gezamenlijk platform oprichten waarin ze elkaars routes delen. Dit biedt ze de mogelijkheid om gezamenlijk de last mile effectiever af te leggen met kleinere rondjes en vollere busjes. ‘In theorie klopt dit, maar de praktijk is weerbarstig’, stelt Foppen. ‘Vervoerders zouden minder urgente zendingen moeten belonen met kortingen waardoor deze beter kunnen worden gebundeld. Maar als consumenten niet worden geactiveerd om ook mee te veranderen, dan wordt het lastig om de rondjes te verbeteren.’

‘Vervoerders zouden minder urgente zendingen moeten belonen met kortingen'

Over 5 jaar: ‘Grappig…here we are’, zegt Foppen met een knipoog. ‘Wij keren het verhaal om, wij zoeken geen vervoer voor de lading, wij stimuleren de klant middels prijs, servicelevel, snelheid en doorlooptijd de juiste vervoerder passend bij de lading te selecteren. De gedachte dat klanten een pakketje per se binnen een dag willen hebben, is niet de waarheid. De markt bestaat niet zonder reden uit verschillende logistieke partijen en ik denk eerder dat er transparantie en ketenregie mist.’

3. We praten nu over vrachtwagens en busjes, maar moeten we het niet hebben over drones?

Als we het over logistiek hebben, dan gaat het vaak over vrachtwagens, vliegtuigen en boten, maar moeten we de focus niet verleggen naar drones? Wie weet brengen drones straks wel uw pakketjes aan huis?

De oplossing: ‘Ja, heel leuk om over te praten,’ zegt Foppen, ‘maar in de praktijk zit mijn buurman straks op de stoep te wachten tot mijn Rolex naar beneden valt.’ Drones zouden onze kleinere pakketjes al kunnen afleveren, maar er zitten veel haken en ogen rondom wet- en regelgeving en het is de vraag of de samenleving er klaar voor is.

Over 5 jaar: De techniek is er en met name in de periferie is de potentie voor drones aanwezig. Of over 5 jaar alles via drones gaat valt echter sterk te betwijfelen; het waarborgen van veiligheid speelt hierin een belangrijke rol. Ons luchtruim bewaken we intensief, maar hoe bewaak je dat als er duizenden drones boven ons hoofd vliegen? Hoe onderscheid je drones die pakketjes vervoeren en drones met kwade bedoelingen?

4. En, wat vinden jullie dan van Uber?

Uber bracht al een grote schokgolf door de taxi-industrie, maar ook binnen de logistieke wereld wordt een grote verandering verwacht. De last mile zal steeds vaker door de bewoners zelf worden bezorgd. Wie straks langs een logistiek distributiecentrum rijdt, kan ook tegen een kleine vergoeding de pakketjes van zijn buurtgenoten meenemen.

De oplossing: Na een testperiode in New York is UberRUSH officieel gelanceerd in drie Amerikaanse steden. Deze applicatie mikt niet op vrachtwagens, maar op auto’s en fietskoeriers die de last mile afleggen. ‘Dit kan ook met ons platform’, stelt Foppen. ‘Wanneer je ons een kenteken van een taxi geeft, weten wij precies hoeveel ruimte er in de kofferbak beschikbaar is. Uber kan niet heel veel bijzonders, ze voeren agressief marketing en hebben een groot klantenbestand opgebouwd.’

'Uber kan niet heel veel bijzonders'

Over 5 jaar: Het gebeurt nu al en over 5 jaar is de kans groot dat deze applicaties aan terrein gewonnen hebben. Of Uber de grote winnaar wordt, valt nog niet te zeggen. Foppen denkt van niet. ‘Natuurlijk is er iets belangrijks gebeurd door Uber. Het is een extra logistieke optie die we kunnen benutten, maar willen we dit? En hoe zit het met het btw-tarief en de vervoersvergunningen? Een leuke discussie die we moeten voeren, want eens komt de dag, denk ik.’

5. Het gaat nu over efficiëntere logistiek, maar straks rijden we toch gewoon met voertuigen zonder bestuurders?

Voertuigen zonder bestuurder zijn de toekomst. Er zijn nu al verschillende proeven met zelfsturende auto’s en de impact op de logistieke wereld zal immens zijn. Zelfstuderende auto’s rijden efficiënter en gestructureerder, waardoor files kunnen worden uitgebannen.

De oplossing: Filerijden is funest voor de logistiek. IBM bracht daarom voor de Franse gemeente Lyon de logistieke vervoersstromen in kaart aan de hand van de mobiele data. Zo kunnen ze voorspellen waar files gaan ontstaan, waardoor vervoerders snellere routes kunnen berekenen. Een wegennetwerk met zelfsturende auto’s kan echter zó efficiënt rijden dat files wellicht tot de verleden tijd horen.

Over 5 jaar: De proeven met zelfsturende auto’s zijn al volop in gang en het lijkt slechts een kwestie van tijd voordat dit vervoersmiddel de nieuwe standaard wordt op de wegen. Binnen 5 jaar zal de transitie nog niet gemaakt zijn, maar zijn de effecten merkbaar.

Tot slot

Mocht u in een logistieke discussie verzeild raken, dan heeft u in ieder geval de zinnen paraat. De elementen om de ‘meest conservatieve markt’ van Nederland op te schudden zijn aanwezig en de ontwikkelingen zijn hoopvol. Drones, zelfsturende auto’s, big data en betere benutting met nieuwe platformen zijn de kernelementen die de wereld verder kunnen en zullen helpen. Weet u dat ook weer.